Tham luận về bồi dưỡng học sinh giỏi
MÔN TIẾNG VIỆT

Trong nhiều năm liền, tôi được phân công chủ nhiệm lớp 5. Một lớp cuối cấp luôn luôn có phong trào thi học sinh giỏi. Đặc biệt, tôi rất yêu thích dạy và bồi dưỡng môn Tiếng Việt.. Bằng sự nhiệt huyết và niềm đam mê trong công việc của mình, nhiều năm liền, những học sinh do tôi chủ nhiệm đã đạt nhiều giải cấp Huyện, cấp Tỉnh.
Năm nay, tôi lại được nhà trường phân công chủ nhiệm lớp 5, đồng thời bồi dưỡng môn Tiếng Việt.- lớp chất lượng cao đầu tiên của trường.. Suốt một năm bồi dưỡng và những năm về trước, bản thân đã rút ra một kinh nghiệm sau và muốn được chia sẻ.
Về nội dung Tiếng Việt, tôi đã tự hệ thống lại chương trình. Bắt đầu dạy cho các em từ phần cơ bản nhất trong Tiếng Việt. Bài đầu tiên là Tiếng rồi đến Từ, ngữ, câu sau đó đến đoạn và cuối cùng là bài. Trong từng phần một, tôi đi từ cái dễ nhất rồi dần dần khó lên. Khi các em nắm dược kiến thức cơ bản thì việc nâng dần kiến thức lên là không khó đối với những em tiếp thu nhanh.
Ví dụ : Sau khi dạy bài danh từ các em nắm được danh từ là những từ chỉ về sự vật. Để xác định được danh từ ta đặt câu hỏi gì ? Học sinh trả lời Ai ? Cái gì ? Con gỉ, Việc gì ?,...Tiếp theo, giáo viên đưa ra một từ cụ thể ví dụ như "cơm nước" cho học sinh xác định từ loại. Khi học sinh trả lời : "Đó là danh từ". Tôi sẽ hỏi lại : Vì sao em biết ? Học sinh trả lời được ngay là danh từ vì nó trả lời cho câu hỏi cái gì ?. Phần dễ)
Sau đó, tôi cho học sinh xác định ngay từ cơm nước trong câu văn.
Ví dụ : Tôi cơm nước xong là đi ngay.
Đây là phần khó hơn, tôi đặt câu hỏi từ cơm nước trong câu văn này trả lời cho câu hỏi gì ? Tôi có thể gợi ý : Nó trả lờì cho câu hỏi Tôi cái gì xong rồi đi ngay được không ? Hay Tôi làm gì xong rồi đi ngay ? Như vậy học sinh sẽ nhận ra ngay từ cơm nước trên chỉ trả lời cho câu hỏi làm gì chứ không thể là cái gì được nên nó không phải danh từ. (Phần xác định từ loại trong văn cảnh là khó).
Khi dạy đến phần bài, ví dụ trong tiết Tập làm văn kể chuyên Yêu cầu cơ bản nhất các em phải nắm đươc trong dạng bài này là cốt truyện (phần dễ). Vì cốt truyện không bao giờ được thay đổi. Sau đó, các em mới tưởng tượng để xây dựng thành bài văn theo sự sáng tạo của mình. Đây là phần khó hơn. Tiếp dần khó lên là yêu cầu các em thể hiện cảm xúc của mình, của từng nhân vật trong khi kể chuyện. Vì đã là văn thì phải có cái riêng mới gọi là văn.
Tóm lại theo kinh nghiệm của bản thân thì dạy bồi dưỡng Tiếng Việt là phải bắt đầu dạy từ cái cơ bản nhất, dễ nhất rồi mới dần dần đi đến cái khó. Chính phương pháp này (theo ý kiến chủ quan) mà tư duy các em mới phát triển, các em sẽ yêu thích học Tiếng Việt hơn.
Trên dây là vài kinh nghiệm nhỏ muốn được chia sẻ, chắc chắn rằng còn nhiều kinh nghiêm hay hơn từ quý thầy cô và lãnh đạo phòng mà tôi sẽ học hỏi. Xin chân thành cám ơn.


Hương Thủy, ngày 25/05/2012

GV


Lê Thị Thu Hoài